 |
 |
 |
Week
15: Jan en Annet Vrolijk [Oosthuizen]
Woensdag 11 april bezocht ik de Klaverhoeve in Oosthuizen waar Jan en
Annet de boel runnen. Dat wil zeggen de zorg voor 100 melkkoeien en het
verbouwen van gewassen voor het voer van hetzelfde vee.
Dertien jaar geleden begon Jan met biologisch boeren. Daar ging wat
research aan vooraf, biologisch boeren stond bij lange na niet in
top-tien-lijst van agrarische bedrijsvoering. Maar met resultaat;
inmiddels staat de Klaverhoeve als innovatief te boek. Wat meteen
opvalt als je het erf oploopt is, na de bijzondere mooie ligging aan
het water, de speciale stal waar de koeien in rondlopen. Na het zien
van een aantal potstallen (koeien staan daar op hun eigen mest, maar
lopen er vrij in rond) vertoonde deze wel enkele gelijkenissen, hoewel
hier de koeien op een heuvel stonden. Jan vertelde dat door deze vorm,
de koeien altijd een droog plekje hebben om op te staan of liggen,
terwijl dat bij een gewone potstal niet zo is.
Een andere bijzonderheid is dat de kalfjes de eerste 3 maanden bij hun
moeder drinken. Dit experiment wat nu een jaar gaande is, heeft goede
resultaten. De koeien groeien stabieler, humaner en gezonder op, iets
wat de melkprestatie later weer ten goede komt. Veel boeren halen het
niet in hun hoofd om de kalf bij zijn moeder te laten zogen, aangezien
dat ten kosten gaat van de melkproductie. Daar heeft Jan het volgende
op gevonden: de zogenaamde pleegmoeder. De koeien wiens melk niet zo
geschikt blijkt te zijn voor consumptie, worden tot pleegmoeder
bekroond. Deze moeders nemen nadat het kalf 3 dagen bij zijn eigen
moeder heeft gezoogd, de zorg over. Natuurlijk is het altijd afwachten
of het klikt tussen die twee, maar na een ervaring van een jaar blijkt
deze tactiek goed te werken, aldus Jan.
Op zijn zeventiende nam Jan het bedrijf van zijn vader over.
Noodgedwongen, aangezien zijn vader stierf en hij het enige gezinslid
was die interesse had in overname. Terugdenkend aan zijn eigen
boerenbestaan, zou hij best wel eens een ander beroep uitgeoefend
willen hebben, maar daarvoor heeft hij gewoonweg geen kans voor gehad.
Daarentegen hamert hij op het feit dat zijn kinderen de kans moeten
hebben om zich te ontwikkelen, zij het via studie of hobby's of iets
anders, zonder de druk van een bedrijfsovername. Zijn vrouw Annet, ook
afkomstig uit een boerefamilie, zweert bij de vrijheid en de ruimte op
het boerenbedrijf. Toch heeft ze zich nooit echt met de zorg over
koeien of land bemoeit, maar draagt ze de verantwoordelijkheid van de
zaken daar omheen. Mede daarom is ze nu werkzaam in de thuiszorg voor
twee ochtenden in de week, iets wat haar erg goed bevalt.
Innovatief op het gebied van het zogen van koeien of niet, Jan noemt
zich geen echte koeienboer. Het komen en gaan van de seizoenen en
daarbij de groei en oogst van gewassen, geeft Jan grote voldoening.
Bovendien is het bedrijf niet alleen biologisch, maar biologisch
dynamisch, waarvan ik begrepen heb dat dat meer in de levensstijl zit
dan in de bedrijfsvoering. Misschien vandaar dat de margarine, jam en
chocopasta tijdens het middageten uit een reformzaak afkomstig waren.
Verdere uitingen daarvan heb ik niet gesignaleerd, maar dan weet ik ook
niet precies, waar op te letten. Er hing in ieder geval niet de
zweverige of geitenwollensokken-sfeer die ik, wellicht volkomen
onterecht, daarmee associeer.
Jan heeft vooral hart voor zijn zaak en de wijze waarop die tot stand
komt. Een goed koeien- en bodemleven is belangrijk, daar mag de
consument best iets meer van weten. Vandaar nieuwe plannen voor de
verkoop van hun eigen kalfsvlees, naast de eierenverkoop die nu al
plaatsvindt en wordt er nagedacht over het aanleggen van wandel -en
fietspaden. Ik heb hier nooit eerder over nagedacht, maar in de polder
schijnen die dus nauwelijks voor te komen, terwijl in het Oosten en
Zuiden van het land, fietsers en wandelaars elkaars wegen regelmatig
kruisen. Soms tot ergernis van de beoefenaars, zeker op zondagmorgen.
Misschien een tip om het in de toekomst het is elders te proberen. In
de polder bijvoorbeeld.
|
 |
 |
 |